Valorisatie - Van wetenschappelijk naar maatschappelijk

23 juli 2024, Juliëtte Boughouf

Grote maatschappelijke kwesties zoals het verlies van biodiversiteit, armoedebestrijding, waterschaarste, de energietransitie en de implementatie en ontwikkeling van AI hebben een enorme hoeveelheid wetenschappelijke kennis en ondersteuning nodig. Deze kennis is in steeds grotere getale aanwezig en beschikbaar, maar vindt niet altijd even makkelijk zijn weg naar de praktijk. De juiste kennis naar de juiste beleidsbepalers krijgen en het omzetten naar praktijkgerichte acties, ondersteund door een vertrouwd format, is nog een uitdaging.

Wij voorzien dat valorisatie, en de mate waarin dit goed gecoördineerd wordt, steeds belangrijker wordt bij het versnellen van de transities of de maatschappelijke kwesties van deze tijd. Dit vanuit de overtuiging dat er in alle wetenschappen bewijs bestaat dat antwoorden biedt op de vragen die nu leven in onze samenleving.

Wat is valorisatie?

De vertaling van de wetenschap en kennis naar praktijk en beleid en vice versa noemt men ‘valorisatie’. Definities verschillen, maar wij sluiten ons aan bij de definitie van de EU. Die definieert valorisatie van kennis als ‘het proces van het creëren van sociale en economische waarde uit kennis door verschillende disciplines en sectoren met elkaar te verbinden en gegevens, kennis en onderzoeksresultaten om te zetten in duurzame producten, diensten, oplossingen en op kennis gebaseerd beleid waar de maatschappij baat bij heeft.’

Wij voegen daar nog aan toe dat valorisatie draait om het vinden van de juiste toepassing: een toepassing die in vorm aansluit bij wat de context verlangt en die óók aansluit bij de kwaliteiten en talenten van de individuele wetenschappers(s).

Valorisatie als proces, impact als resultaat

Impact is een positief effect dat je hebt op iets of iemand. In de maatschappelijke context vloeit dit effect voort uit valorisatie. Door wetenschappelijke kennis om te zetten naar praktijk kan er op legio thema’s meer impact gecreëerd worden als resultaat.

Een voorbeeld is armoedebestrijding. Een complex probleem, maar wel een waar verschillende wetenschappelijke disciplines ons in kunnen helpen. Armoede kent bijvoorbeeld meerdere onderliggende problemen. Voorbeelden zijn energieprijzen en voedselschaarste, maar ook economische en politieke schommelingen. Zo hebben de sociale wetenschappen vaak een focus op gedragspatronen en de mindset binnen de maatschappij, kunnen economische disciplines direct betrokken zijn bij het weghalen van de financiële druk in het minder welvarende segment en kunnen agrarische wetenschappen bijdragen aan de toekomst van de voedselindustrie, het gezond en betaalbaar houden van eten en de klimatologische uitdagingen die daarvoor overwonnen moeten worden. Hieruit blijkt al dat er samenwerking nodig is tussen alle disciplines, om een complex probleem als armoedebestrijding aan te pakken. De vertaling van deze kennis naar de praktijk is hierbij onmisbaar.

De staat van valorisatie

Dat klinkt goed, maar waarom wordt er op dit moment dan toch nog niet volop (of optimaal) gevaloriseerd? In het kort heeft dit een aantal redenen. Ten eerste voelt men alleen op heel kleine schaal de ruimte om te valoriseren. Daarnaast zijn er weinig financiële middelen om te valoriseren en ontbreekt een consensus over de brede waarde die wordt gecreëerd. Sterker nog, de term valorisatie is ten onrechte synoniem geworden voor commercialisering van wetenschap. Daar zijn wij niet tegen, maar het is slechts een klein deel van wat onder valorisatie begrepen moet worden. Ook ontbreekt op veel plekken adequate training van valorisatievaardigheden en wordt impact daardoor nu met name gemaakt door diegenen die er aanleg en tijd voor hebben. Andersom bekeken weten ook overheden en het bedrijfsleven met een maatschappelijke missie hun weg naar de wetenschap vaak niet te vinden. Deze drempels in ons valorisatiesysteem leiden ertoe dat er niet optimaal wordt gevaloriseerd. Uitzonderingen daargelaten missen we op grote schaal kansen om wetenschap direct te laten bijdragen aan de oplossing van complexe maatschappelijke problemen.

Een faciliterend systeem: hoe?

Daarom moeten we toe naar een systeem waarin op continue basis wordt gevaloriseerd. THRIVE werkt hieraan. Wij zien dat er op systeemniveau meer kennis, waardering en ruimte moet komen om als wetenschapper te kunnen valoriseren. Zodoende kan veel meer wetenschap haar weg vinden naar effectiever beleid, impactvolle start-ups en opschaling van inzichten en innovaties die direct bijdragen aan het oplossen van complexe maatschappelijke problemen.

Daar horen volgens ons de volgende concrete acties bij, waar wij ons ook direct voor inzetten:

Uitkristalliseren van de routes voor valorisatie.
Valorisatie is het meest effectief op het moment dat de juiste acties, op de juiste momenten door de juiste mensen worden ondernomen. Daar bestaat niet één routekaart voor. Wel weten we veel over aanpakken die de grootste kans van slagen hebben. Wij doen onderzoek naar best practices en begeleiden wetenschappers in hun valorisatie-activiteiten, en bouwen op deze manier aan de nieuwste kennis over hoe de wetenschap optimale waarde kan bieden voor de maatschappij.

Wetenschappers moeten valorisatievaardigheden aan (kunnen) leren.
Als je impact wilt maken, dan helpt het als je leert hoe je dat moet doen. Wij faciliteren daarom op grote schaal onderwijs voor het aanleren van valorisatievaardigheden en helpen wetenschappers te valoriseren te doen in de praktijk.

Wetenschappers die impact willen maken, moeten daarin gefaciliteerd worden.
Indien een wetenschapper wil valoriseren, moeten de faciliteiten aanwezig zijn om dit goed te kunnen doen. Naast onderwijs, blijkt uit de praktijk vooral dat een fysieke plek nodig is waar praktijk en wetenschap elkaar kunnen ontmoeten en in real-time kunnen valoriseren. Met winst voor de professionals die direct de nieuwste inzichten leren kennen én de wetenschappers die directe feedback krijgen uit de maatschappij.

Waardeer knowledge brokers.
Knowledge brokers kunnen helpen bij het synthetiseren van multidisciplinaire kennis en de vertaling maken van wetenschappelijk naar maatschappelijk. Het betrekken van stakeholders, inschatten van verschillende contexten, pragmatisch denken en het geven van gericht advies aan beleidsmakers zijn voorbeelden van belangrijke rollen van een knowledge broker. Het betrekken van de beleidsmaker en belanghebbenden bij het gezamenlijk vaststellen en in sommige situaties het gezamenlijk produceren van de benodigde kennis kan helpen om ervoor te zorgen dat deze nuttig is en gebruikt wordt. THRIVE heeft afgelopen jaren onderzoek verricht naar het profiel van een knowledge broker en leiden knowledge brokers op die de grondslag leggen voor deze rol in Nederland.

Zet in op bewustzijn vanuit maatschappij.
Valoriseren is geen eenzijdig proces waarbij wetenschappers enkel zenden en hopen dat de kennis op de juiste plek belandt. De kracht zit hem juist in de interactie tussen wetenschap en praktijk om zo samen een optimale vorm van toepassing te vinden. Daarom dient ook het bewustzijn over de kansen van valorisatie beter begrepen te worden in de maatschappij.

In het kort kunnen, door toegang en gebruik van onderzoek te vergroten, resultaten ten dienste gesteld worden van de samenleving. Als wetenschap meer op maatschappelijke impact gericht wordt, gaat kennis oplossingen bieden voor maatschappelijke problemen en uitdagingen.

Neem contact op!

We horen graag van je! Vul het onderstaande formulier in en we nemen zo snel mogelijk contact met je op.

Neem contact op!

Neem direct contact met ons op via e-mail:

info@thriveinstitute.nl